Portal psychologiczny: Instytut Psychologii Zdrowia

Zmiany we wzorcach aktywności mózgu podstawą dla przewidywań odnośnie tworzenia się wspomnień związanych ze strachem

Psychologowie z Uniwersytetu w Amsterdamie odkryli, że zmiany we wzorcach aktywności mózgu w czasie doświadczania strachu są podstawą dla przewidywań dotyczących tworzenia się długoterminowych wspomnień związanych ze strachem. Wyniki opublikowano niedawno w naukowym piśmie Nature Neuroscience.

Renee Visser, Steven Scholte, Tinka Beemsterboer oraz Merel Kindt odkryli, że mogą przewidywać przyszłe wspomnienia strachu patrząc na wzorzec aktywności ludzkiego mózgu w czasie doświadczania strachu. Aż dotąd, nie istniał żaden sposób przewidywania wspomnień związanych ze strachem. Przede wszystkim jednak było niejasne, czy wybór informacji zapisywanych w pamięci długoterminowej następował w czasie doświadczania strachu, czy po zajściu.

Obraz podstawą do przewidywań bodźca bólowego

Uczestnicy znajdujący się pod urządzaniem skanującym fMRI oglądali neutralne obrazki z twarzami i domami, przy czym po niektórych z nich rażono ich słabym prądem. W ten sposób u uczestników tworzyły się wspomnienia strachu. Przejawiali reakcję fizjologiczną strachu, kiedy pokazywano im obrazki, którym towarzyszyło rażenie prądem. Nasilenie reakcji strachu może zostać zmierzone w mózgu, widać ją również po rozszerzeniu źrenic. Po kilku tygodniach uczestnicy wracali do laboratorium i pokazywano im te same obrazki. Ponownie sprawdzano aktywność mózgu i średnicę źrenicy. Szerokość, na którą źrenica się rozszerzała, kiedy uczestnik widział obraz, któremu towarzyszyło rażenie prądem, był uznawany za przejaw wcześniej utworzonego wspomnienia strachu.

Analiza wzorca

W celu analizy danych z fMRI, analizowano (przestrzenne) wzorce aktywności mózgu (Multi-Voxel Pattern analysis, czyli MVPA). Porównując wzorce różnych bodźców, można zmierzyć, do jakiego stopnia każda reprezentacja mózgowa dwóch bodźców jest taka sama. Wydaje się, że obrazki, które nie mają ze sobą nic wspólnego, takie jak domy i twarze, prowadzą do wzrostu podobieństwa wzorca neuronowego, kiedy przewidują niebezpieczeństwo. Nie zachodzi to, kiedy nie przewidują niebezpieczeństwa. Prowadzi to do przejawiania się silnych odpowiedzi strachu. Nasilenie tego zjawiska wskazuje na tworzenie się pamięci strachu: im silniejsza jest odpowiedź w czasie uczenia się, tym silniejsze na długą metę będzie przejawianie strachu.

Wyniki te pomagają zrozumieć proces tworzenia się pamięci emocjonalnej. Dzięki nim, możliwe jest przeprowadzenie badań eksperymentalnych na temat mechanizmów wzmacniania, osłabiania albo nawet wymazywania pamięci strachu w sposób bardziej bezpośredni, bez czekania, aż pamięć strachu się ujawni.

Badanie jest częścią projektu Vici prof. Merel Kindt, finansowanego przez Holenderską Organizację Badań Naukowych (NWO).

 

1 marca 2013

logo-z-napisem-białe