Portal psychologiczny: Instytut Psychologii Zdrowia

Zagrożenia wynikłe z nadużyć psychologicznych na dziecku

Eksperci od psychologii dziecięcej sądzą, że nadużycia psychologiczne mogą dla zdrowia fizycznego, umysłowego i emocjonalnego małego dziecka być równie niebezpieczne, jak przemoc fizyczna itd.

Według ekspertów z Amerykańskiej Akademii Pediatrii (AAP) przedstawiających swe stanowisko w oświadczeniu w sierpniowym wydaniu pisma „Pediatria”, przemoc psychologiczna – choć trudna do wykrycia –  jest to najtrudniejsza i najczęściej występująca forma przemocy i zaniedbania wobec dzieci.

„Do nadużyć psychologicznych wliczają się zachowania takie jak ostre krytykowanie, umniejszanie, terroryzowanie, wykorzystywanie, brak reakcji emocjonalnych, psucie dziecka aż do podważenia jego dobrostanu” – powiedziała dr Harriet MacMillan, profesor psychiatrii, neuronauk behawioralnych i pediatrii. Jest jednym z trzech autorów oświadczenia.

„Mówimy tutaj o skrajnościach i prawdopodobieństwie szkód, czy też ryzyka szkód wynikłego z pewnych rodzajów zachowań, przez które dziecko czuje się bezwartościowe, niekochane, niechciane” – powiedziała, dając przy tym przykład matki opuszczającej na cały dzień niemowlę w kołysce i ojca wciągającego syna w uzależnienie narkotykowe.

„Rodzic podnoszący głos do ostrego krzyku po poproszeniu dziecka po raz ósmy o zrobienie czegoś, to nie jest nadużycie psychologiczne” – powiedziała MacMillan. „Jednak, krzyczenia na dziecko każdego dnia i przekazywanie, że dziecko jest okropną osobą oraz że rodzic żałuje jego przyjścia na świat, jest przykładem potencjalnie bardzo szkodliwej formy interakcji”.

Nadużycie psychologiczne zostało opisane w literaturze naukowej już ponad 25 lat temu, jednak jest niedostatecznie opisane i rozpoznawane, a efekty nadużyć „mogą być równie szkodliwe, co inne formy złego traktowania”.

Według raportu, ponieważ złe traktowanie psychologiczne kłóci się ze ścieżką rozwojową dziecka, wiąże się ono z zaburzeniami przywiązania, rozwojowymi, edukacyjnymi i społecznymi problemami oraz złym zachowaniem. „Efekty złego traktowania mogą być szczególnie głębokie, jeśli zachodzą w ciągu pierwszych 3 lat życia”.

Ta forma złego traktowania może zachodzić w wielu typach rodzin, jednak bardziej powszechna jest w domach, których mieszkańcy są bardzo zestresowani, występują konflikty, problemy ze zdrowiem umysłowym, przemoc fizyczna, depresja i nadużywanie substancji odurzających.

Chociaż jest kilka badań wskazujących na występowanie nadużyć psychologicznych, oświadczenie podaje, że badania przeprowadzone na szerokim kręgu populacji w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych i polegające na samoopisie wykazały, że około 8-9% kobiet i 4% mężczyzn było narażonych na ciężkie nadużycie psychologiczne w czasie trwania dzieciństwa.

Oświadczenie głosi, że pediatrzy muszą być wyczuleni na możliwość nadużyć psychologicznych, nawet jeśli jest nie ma potencjalnej strategii pomocy. Zaleca współpracę między pediatrami, psychiatrami i służbami ochrony dzieci jako konieczną, by pomóc zagrożonym przemocą dzieciom.

„Science Daily”, 30 lipca 2012

logo-z-napisem-białe